辶 बाटोमा हिँड्नु वा आवतजावतको संकेत हो। यो बायाँबाट तलतिर, बाटो जस्तै घुमेर जान्छ।
अगाडि बढ्नु, फर्किनु, नजिक हुनु। छरिएका अक्षरहरूलाई 'बाटो र गति' परिवारमा मिलाएर राखौँ।
संयोजनबाट कान्जी सम्झनुहोस्
返 फर्किनु
ヘン・かえす
辶 गति
反 हान (HAN)
अर्थ र ध्वनि 辶 ले बाटोमा हिँड्ने गति जनाउँछ। '反' ले फर्किने अर्थ र ध्वनि दुवै बोक्छ। यी दुई मिलेर आफू आएको बाटोमा फिर्ता जाने अर्थ दिन्छन्। '反' को 'हान' र '返' को 'हेन' जस्तै, ध्वनि सधैँ उस्तै हुनुपर्छ भन्ने छैन।
अर्थ र ध्वनि कान्जीपीडियाका अनुसार, '進' मा '辶' ले गतिको अर्थ र '隹' ले ध्वनिको संकेत दिन्छ। '進む' (सुसुमु) को अर्थ अगाडि बढ्नु हो। बाटोमा अगाडि बढिरहेको आफ्नो कल्पना गर्नुहोस् र '辶' लाई गतिको संकेतको रूपमा याद गर्नुहोस्। दाहिने भागलाई पनि एकाइको रूपमा याद गर्दा प्रत्येक धर्का अलग-अलग सम्झने भार कम हुन्छ।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले गति र 束 ले ध्वनिको अंश जनाउँछ। बाटोमा चल्ने गतिलाई सोच्नुहोस्, यो बाटो र गतिको परिवारको हो भन्ने बुझिन्छ। '速い' (छिटो गाडी) र '早い' (छिटो समय) लाई छुट्याएर याद गर्नुहोस्।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले बाटो वा गति र 袁 ले ध्वनिको अंश जनाउँछ। '近' (नजिक) र '遠' (टाढा) दुवैमा '辶' हुन्छ। विपरीत अर्थ भए पनि, दुवैलाई 'दूरी' को एउटै परिवारमा याद गर्न सकिन्छ।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले हिँड्नु जनाउँछ र भित्रको भाग पुरानो ध्वनि अंशको सरल रूप हो। बिस्तारै हिँड्ने अर्थबाट 'ढिलो' वा 'पछाडि पर्नु' को अर्थ आयो। यो 'भेडा ढिलो भएकोले' भन्ने कथाबाट बनेको होइन।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले गति र 兆 ले ध्वनिको अंश जनाउँछ। खतरनाक ठाउँबाट टाढा जानु नै भाग्नु हो। '兆' लाई संख्याको अर्थमा नजोड्नुहोस्, अर्थ र ध्वनिको भागलाई अलग-अलग याद गर्नुहोस्।
उत्पत्ति 辶 ले अगाडि बढ्नु र 入 ले भित्र पस्नु जनाउँछ। दुवै अर्थ मिलेर भित्र पस्ने गति जनाउँछन्। यो जापानमा बनेको कान्जी हो। '申し込む' मा '込' क्रियासँग जोडिएर प्रयोग हुन्छ।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले बाटो वा गतिलाई जनाउँछ; 斤 ले ध्वनिको काम गर्छ। 'नजिक' (near) भन्ने अर्थ सम्झन बाटोमा तय गरिने दूरीको बारेमा सोच्नुहोस्। 斤 लाई बन्चरोले बाटो काट्ने कथाको रूपमा नबुझ्नुहोस्।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले गति र 甬 ले ध्वनिको काम गर्छ। सिधै पार गर्नु भन्ने अर्थबाट बाटो पार गर्नु, विद्यालय जानु जस्ता अर्थहरू निस्कन्छन्। 通る र 通う मा शब्द अनुसारको उच्चारण पनि याद गर्नुहोस्।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले गतिलाई जनाउँछ। कान्जीपीडिया (Kanjipedia) को एक व्याख्या अनुसार, 首 ले बाटो देखाउने व्यक्तिलाई जनाउँछ; जसले मानिसहरूलाई गन्तव्यतर्फ डोर्याउँछ, र पछि यसैबाट 'बाटो' भन्ने अर्थ विस्तार भयो। 首 ले ध्वनिको काम पनि गर्छ।
अर्थ र ध्वनि 辶 र 周 को संयोजन हो, जसमा 周 ले घुम्ने अर्थ र ध्वनिको काम गर्छ। यसको पुरानो अर्थ घुमेर हिँड्नु हो। हप्ता पनि एक चक्र पूरा भएर फेरि उही बारमा आउने हुनाले यसलाई हप्तासँग जोडिएको छ।
अर्थ र ध्वनि 辶 ले गति र 軍 ले ध्वनिको काम गर्छ। घुम्ने अर्थबाट वस्तुहरू ओसार्ने अर्थमा विस्तार भयो। यहाँ 軍 लाई 'सेना' (army) को अर्थमा नजोडी, ध्वनिको भूमिकाको रूपमा बुझ्नुपर्छ।
'運' मा पनि '辶' छ। '運ぶ' (हाकोबु) को अर्थ बोक्नु हो। यदि यसलाई कुनै वस्तुलाई अर्को ठाउँमा सार्नु भनेर बुझ्नुभयो भने, यसलाई गतिको परिवारमा सजिलै याद गर्न सकिन्छ।