なければいけない (nakereba ikenai)
～なければいけない — “phải ～ / bắt buộc ～”
Mẫu câu
-
動詞ない形（〜ない → 〜なければ）＋ いけない終わらせる → 終わらせなければいけない -
い形容詞く／な形容詞で／名詞で ＋ なければいけない静かでなければいけない (phải yên lặng)
Nguồn gốc
～なければ là thể điều kiện của ～ない, nên mẫu này nghĩa đen là “nếu không ～ thì không được”. Đây trở thành cách diễn đạt nghĩa vụ thông dụng. Dạng lịch sự là なければいけません.
Khi nào dùng
Dùng cho hạn chót, quy tắc và lý do sức khỏe: 明日は朝早く起きなければいけない, 病院へ行く前に、電話しなければいけません. Trong văn nói, nó rút gọn thành なきゃ(いけない).
Khác với các từ tương tự
なければならない trang trọng hơn một chút, còn なければいけない hợp với hội thoại. Cả hai đều có thể thay bằng しなくてはいけない hoặc しなくてはならない. Trái lại, しなくてもいい nghĩa là không bắt buộc.
Ví dụ
-
今日（きょう）中（じゅう）に終（お）わらせなければいけません。
Kyōjū ni owarasenakereba ikemasen.
Tôi phải làm xong trong hôm nay.
-
明日（あした）は朝（あさ）早（はや）く起（お）きなければいけない。
Ashita wa asa hayaku okinakereba ikenai.
Sáng mai tôi phải dậy sớm.
-
病院（びょういん）へ行（い）く前（まえ）に、電話（でんわ）しなければいけません。
Byōin e iku mae ni, denwa shinakereba ikemasen.
Tôi phải gọi điện trước khi đến bệnh viện.
Lỗi thường gặp
- Chia cho đúng: 食べなければ, không phải 食べないければ.
- Đừng nhầm với lời cấm ～てはいけない. 行かなければいけない nghĩa là “phải đi”, còn 行ってはいけない nghĩa là “không được đi”.
Thêm các điểm ngữ pháp
- 必要（ひつよう）がある ～必要がある — “cần phải ～ / cần ～”
- な ～な — “đừng ～!” (mệnh lệnh phủ định)
- なければならない ～なければならない — “phải ～ (nghĩa vụ)”
- なさい ～なさい — “hãy ～” (mệnh lệnh nhẹ)
- させてください ～させてください — “xin hãy để tôi ～”
- たらどう ～たらどう — “sao bạn không ～?”
- たらいいですか ～たらいいですか — “tôi nên ～ thế nào?”
- ていただけませんか ～ていただけませんか — “xin vui lòng ～ được không?” (rất lịch sự)
- 間（あいだ） 間 — “trong lúc ～ / khi ～ / giữa ～”
- 間（あいだ）に ～間に — “trong lúc ～ (có việc xảy ra trong thời gian đó)”
- あまり～ない あまり～ない — “không ～ lắm / không nhiều”
- 後（あと）で ～あとで — “sau khi ～ / sau đó”
- ば ～ば — thể điều kiện “nếu ～”
- 場合（ばあい）は ～場合は — “trong trường hợp ～ / nếu ～”
- ばかり ばかり — “toàn là ～ / chỉ ～”
- だけで ～だけで — “chỉ cần ～ / chỉ với ～”
- 出（だ）す ～出す — “bắt đầu ～ đột ngột”
- でございます ～でございます — “là” rất lịch sự
Luyện tập ngay trong ứng dụng
Mainichi JLPT biến các điểm ngữ pháp này thành bài kiểm tra hằng ngày và thước đo mức độ sẵn sàng — hoàn toàn miễn phí, không cần đăng ký.